دپارتمان کیفری

فوت متهم

 

 

فوت متهم :

حال، پرسشی که مطرح می‌گردد، این است که آیا در صورت فوت یکی از اصحاب دعوا، جریان رسیدگی متوقف می‌شود؟ برای پاسخ به این پرسش باید موارد مختلف را بررسی کرد:

فوت در جریان امور کیفری
امور کیفری، اموری می باشد که یک طرف آن شاکی خصوصی و نماینده جامعه (دادستان) و طرف دیگر آن متهم حضور دارد.
الف) فوت شاکی خصوصی
با فوت شاکی خصوصی، تمامی حقوق ناشی از دعوی به ورثه او می‌رسد. در حقیقت فوت شاکی خصوصی سبب انتقال حقوق خصوصی وی به ورثه او می‌گردد و با فوت شاکی، ورثه به جای وی در دادگاه یا دادسرا حاضر شده و ضمن پیگیری جریان پرونده در دادگاه شرکت می‌کنند.
به طور مثال، شخص الف که شاکی است، به عنوان ارتکاب خیانت در امانت از آقای ب شکایت کرده و پس از انجام تحقیقات توسط بازپرس و قبل از تنظیم کیفرخواست و شروع به محاکمه، شاکی فوت می‌نماید؛ در این حالت وراث حق دارند در محاکمه شرکت و شکایت مورث خود را پیگیری کنند.در جرایم قابل گذشت از قبیل فحاشی، افترا، تصرف عدوانی و … حق گذشت به وراث قانونی متضرر از جرم منتقل و در صورت گذشت همگی وراث، تعقیب، رسیدگی و اجرای مجازات متوقف می‌شود.
ب) فوت متهم
با فوت متهم، امر تعقیب، محاکمه و اجرای مجازات متوقف می‌گردد؛ زیرا برابر اصل شخصی بودن مجازات‌ها، فقط شخص مرتکب مسئول عمل غیر قانونی خود است، نه ورثه و اطرافیان او؛ مگر در مورد دیه که یکی از انواع مجازات‌ها محسوب می‌شود و باید از اموال متوفی قبل از تقسیم ترکه پرداخت شود.
به طور مثال، اگر شخص الف مرتکب قتل غیرعمدی ناشی از حادثه رانندگی شود و خودش در حین محاکمه فوت کند، ورثه او از حیث جنبه عمومی جرم یعنی حبس یا جزای نقدی، مسئولیتی ندارند اما در مورد پرداخت دیه و خسارت به ورثه مقتول مسئولیت دارند و اگر ورثه الف (راننده مقصر) اموال به جا مانده ( ترکه) از او را بپذیرند، مسئول پرداخت دیه به خانواده مقتول هستند.
ماده ۶ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و اقلاب در امور کیفری و بند نخست آن، در این مورد مقرر داشته است: تعقیب امر جزایی و اجرای مجازات که طبق قانون شروع شده باشد، موقوف نمی شود، مگر در موارد زیر: اول – فوت متهم یا محکوم‌علیه در مجازات‌های شخصی.

فوت در جریان امور حقوقی
هرگاه یکی از اصحاب دعوی (خواهان یا خوانده) در حین دادرسی فوت نمایند، دادگاه رسیدگی را به طور موقت متوقف می کند و موضوع را به اطلاع طرف دیگر می‌رساند و پس از تعیین جانشین و درخواست ذی نفع، جریان دادرسی ادامه پیدا خواهد کرد.
بر اساس ماده ۱۰۵ قانون آیین دادرسی دادگاه‌های عمومی و انقلاب در امور مدنی، هرگاه یکی از اصحاب دعوا فوت کند یا محجور شود یا سمت یکی از آنان که به موجب آن سمت، داخل دادرسی شده است، زایل شود، دادگاه رسیدگی را به طور موقت متوقف و مراتب را به طرف دیگر اعلام می‌دارد. پس از تعیین جانشین و درخواست ذی‌نفع، جریان دادرسی ادامه می‌یابد، مگر اینکه فوت یا حجر یا زوال سمت یکی از اصحاب دعوی تاثیری در دادرسی نسبت به دیگران نداشته باشد که در این صورت دادرسی نسبت به دیگران ادامه خواهد یافت.

در مورد دعاوی کیفری به این صورت است که اگر شاکی پرونده ای در جریان رسیدگی به پرونده فوت نماید و جرم از جرایم غیرقابل گذشت باشد، صرف نظر از این که ورثه نیز می توانند پرونده را پیگیری کنند، فوت شاکی تاثیری در ادامه روند پرونده و تعقیب متهم ندارد؛ اما اگر جرم از جرایم قابل گذشت باشد، این ورثه می باشند که می توانند به نمایندگی از سوی شاکی پرونده را پیگیری نمایند و در غیر این صورت، پرونده مختومه می شود که به منزله این است که شاکی از پیگیری شکایت خود منصرف شده است.

با فوت یکی از طرفین دعوی، رسیدگی به دعوی به طور موقت متوفق می گردد و دادگاه فوت یک طرف دعوی را به اطلاع طرف مقابل می رساند تا پس از مشخص شدن جانشین شخص متوفی و تقاضای فردی که ذینفع است، جریان دادرسی روند خود را ادامه می دهد. مگر اینکه فوت طرف دعوی تاثیری در جریان دادرسی نداشته باشد که در این صورت وقفه ای ایجاد نمی شود و دادگاه روال عادی رسیدگی خود را طی می کند.

اما اگر متهم فوت کند، جریان رسیدگی متوقف می شود و قرار منع تعقیب صادر می شود. اما در مورد مطالبه ضررو زیان ناشی از جرم؛ اگر قبل از فوت متهم مطالبه صورت گرفته ، رسیدگی به ان ادامه می یابد، در غیر این صورت ورثه می توانند آن را مطالبه کنند. البته در مواردی که حکم پرداخت دیه به عنوان مجازات برای متوفی صادر شده است، قبل از تقسیم ترکه دیه از اموال متوفی پرداخت می شود.

بنابراین به طور خلاصه می توان گفت در صورت فوت متهم دعوی متوقف می گردداما فوت شاکی لزوما باعث توقف دعوی نمی شود. اگر متهمین چند نفر باشند، فوت یکی از آن ها تنها موجب توقف دعوی نسبت به همان متهم متوفی می شود و تاثیری در رسیدگی به اتهام سایرین ندارد.

وکیل تهران مشاوره حقوقی

وکالت و مشاوره حقوقی و کیفری در تهران ومشهد

تماس: ۰۹۱۲۶۰۸۹۴۱۰

آدرس: تهران- فلکه دوم صادقیه- برج گلدیس- طبقه۶- واحد ۶۰۹

آدرس : مشهد – بلوار سجاد – بین سجاد ۱۲و چهارراه بزرگمهر – مجتمع اداری ترنج – طبقه ۵ – واحد ۵۰۳

لطفا قبل از مراجعه تماس بگیرید

نوشته های مشابه

بستن
بستن