مقالات حقوقی

تعهدات ارزی واردکنندگان کالا

تعهد مصدر باب تفعل از ریشه ی عهد و به معنای برعهده گرفتن است. در قانون مدنی ایران هم تعهد به معنای به برعهده گرفتن و الزام و اجبار قانون برانجام فعل مورد تعهد می باشد. پس به طور کلی می توان گفت تعهد عبارت از وظیفه حقوقی است که مطابق قانون برعهده شخص متعهد ثابت می شود. معانی ارائه شده تنها بیان کننده مفهوم تعهد بود اما با توجه به موضوع مورد پژوهش قصد داریم مفهوم و ماهیت تعهدات ارزی واردکنندگان کالا را مورد بررسی قرار داده و ضمن تعریف مفهوم تعهدات ارزی، چرایی لزوم اخذ تعهدات ارزی از واردکنندگان کالا و سایر موارد مرتبط با این موضوع را مورد مطالعه قرار دهیم.

مفهوم تعهدات ارزی:

اصطلاح تعهد ارزی این مفهوم را به ذهن متبادر می کند که منظور تعهداتی است که موضوع آن ها ارز بوده است. اگرچه این تبادر صحیح است اما کامل نیست. چرا که تعهدات ارزی دارای ویژگی هایی است که آن را از سایر تعهداتی که موضوع آن ها صرفاً ارز است متمایز می سازد و همین امر سبب می شود از دایره حقوق خصوصی خارج شده و مورد توجه قانون گذار قرار گیرد.

بهتر است بخوانید : فرآیند تامین ارز برای واردات کالا

ویژگی های تعهدات ارزی :

۱-  در تعهدات ارزی بانک مرکزی که براساس ماده ۱۲ قانون پولی و بانکی کشور به عنوان بانک دار دولت عهده دار وظایفی نظیر نگه داری کلیه ذخایر ارزی و طلای کشور و به موجب ماده ۱۱ همین قانون عهده دار تنظیم مقررات مربوط به معاملات ارزی و نظارت بر آن ها و نظارت بر صدور و ورود ارز است، به طور مستقیم یا غیر مستقیم ذینفع محسوب می شود.

۲- در تعهدات ارزی همواره عنصر مرز وجود دارد. یعنی تعهدات ارزی متضمن انتقال وجوه ارزی میان حداقل دو حاکمیت است که دارای استقلال سیاسی هستند.

۳- وجوه تعهدات ارزی از بانک تامین می شود  و باید به نظام بانکی فروخته یا واریز شود.

یکی از سیاست هایی که هرکشور باید اتخاذ کند ایجاد تعادل یا توازن در دخل و خرج خارجی آن است و تمام مولفه های یاد شده به نوعی مربوط به موازنه ارزی کشور می شود. هرگاه مصارف ارزی کشور که شامل پنج گروه

عمده ی واردات کالاها و خدمات، هزینه ی جهان گردان و مسافران در خارج، هزینه ی کارکنانی که در کشور مشغول کار هستند، بهره ی سرمایه گذاری ها و وام های خارجی، کمک های بلاعوض و پرداخت های یک جانبه؛  می شود بیش از عواید هر کشور که شامل منابع ارزی بدست آمده از صادرات آن کشور به ممالک دیگر است باشد، بدین معنا است که آن کشور دست استقراض به سوی بیگانگان دراز کرده است.

براین اساس فقط آن دسته از تعهداتی که دارای مولفه های بیان شده باشد و قانونگذار  برقراری و ایفای آن ها را در جهت حفظ و برقراری موازنه ی ارزی ضروری شناخته باشد تعهد ارزی محسوب می شود.

لذا در تعریف تعهدات ارزی می توان گفت، تعهدات ارزی تعهداتی هستند که موضوع آن ها ارز بوده، برقراری و ایفای آن ها به واسطه ی تاثیر موازنه ی ارزی کشور مورد نظر قانونگذار قرار گرفته و برای تضمین اجرای آن ها قوانین و مقررات و ضمانت اجراهای خاصی وضع شده است.

چرایی لزوم اخذ تعهدات ارزی از واردکنندگان کالا:

اعمال محدودیت های ارزی و اخذ تعهد از واردکنندگان و صادرکنندگان کالا بسیار مورد توجه دولت ها قرار می گیرد. و این بدان علت است که واردکنندگان کالا مقادیری از ارز کشور را بابت واردات کالا از کشور خارج کرده و باید به همان میزان و در مهلت های تعیین شده کالا وارد کشور نمایند پس اگر نظارتی قوی بر روند واردات و خروج ارز وجود نداشته باشد و واردکنندگان کالا در برابر ارز دریافتی کالا وارد کشور ننمایند، با روند یک سویه خروج منابع ارزی و تزلزل موازنه ی ارزی در کشور مواجه خواهیم شد.

از این رو و برای جلوگیری از این پیشامد دولت در برابر ارزی که به واردکنندگان تخصیص می دهد، آن ها را متعهد می سازد که کالای مورد نظر خود را در مهلت مقرر و برابر ارز دریافتی وارد کشور نموده و در غیر این صورت ارز دریافتی را به سیستم بانکی مسترد نماید.

نحوه ایفای تعهدات ارزی واردات کالا :

تعهد ارزی واردکنندگان کالا در واقع وارد نمودن کالایی است که بابت آن ارز دریافت کرده اند. پس هریک از واردکنندگان کالا که این تعهد خود را به موقع انجام داده و از طرق مختلفی همچون ارائه پروانه ترخیص یا برگ سبز گمرکی و یا قبض انبارهای اداره گمرکی و سایر مدارک  ایفای به تعهد خود را ثابت کنند ، تعهد ارزی بر ضمه آنان قرار نمی گیرد.

اما در صورتی که واردکنندگان در برابر ارز دریافتی، کالا وارد کشور نکنند، موظف هستند براساس تعهدشان به استرداد و یا فروش ارز دریافتی به همان بانک و شعبه فروشنده اقدام ورزند. پس از آن بانک با اعلام صدور اعلامیه ی خرید ارز مهر باطل شد بر روی فرم تعهد ارزی مربوطه ضرب می کند.

در ادامه بخوانید : قاچاق گمرکی  – واردات کالا و قوانین مربوط به آن

گردآورنده : حقوق خوانِ معراج ، خانم حدیثه شهاب

برای دریافت مشاوره با وکیل متخصص لطفا با شماره ۶۰۸۹۴۱۰-۰۹۱۲  تماس حاصل نمایید.

 

 

برچسب ها

نوشته های مشابه

بستن
بستن